• انتشار: ۱۵ جوزا ۱۳۹۷
  • ساعت: ۴:۴۷ ب.ظ
  • سرویس: x تیتر یک
  • کدخبر: 18269
  • لینک کوتاه: http://www.barchinews.com/?p=18269

فتوای تحریم جنگ علما؛ نقطه عطفی در مبارزه نرم افزاری با تروریسم

از آنجای که افغانستان یک کشور اسلامی است و آموزه های دینی و اسلامی ریشه عمیق در باورها، رفتار و تعامل ساکنان این سرزمین دارد، علمای مبارز، متشخص و فرزانه کشور همیشه از جایگاه و احترام والای نزد مردم و نخبگان برخوردار بوده و در جهت دهی تحولات سیاسی- اجتماعی کشور نقش تعیین کننده بازی کرده اند.

روز گذشته ۱۴ جوزا، هزاران تن از علمای بزرگ و مطرح سراسر افغانستان طی یک تجمع بزرگ ملی، با صدور فتوای حرمت جنگ در افغانستان، به اقدامی بی پیشینه برای ختم جنگ و آغاز روند صلح مبادرت ورزیدند. بی تردید این اقدام علما نقطه عطفی در مبارزه نرم افزاری علیه تروریسم و دست یابی به صلح محسوب می گردد. با توجه به محتوای جامع متن بیانیه علما و فتوای قاطع تحریم جنگ، انتحار و انفجار در کشور، لازم است که به چند نکته اساسی تمرکز صورت گیرد:

  1. از آنجای که افغانستان یک کشور اسلامی است و آموزه های دینی و اسلامی ریشه عمیق در باورها، رفتار و تعامل ساکنان این سرزمین دارد، علمای مبارز، متشخص و فرزانه کشور همیشه از جایگاه و احترام والای نزد مردم و نخبگان برخوردار بوده و در جهت دهی تحولات سیاسی- اجتماعی کشور نقش تعیین کننده بازی کرده اند. از این رو مایه امیدواری است که در این مقطع حساس از تاریخ کشور نیز علما با توجه به رسالت دینی و زمینه عینی که دارند، با شجاعت و قاطعیت تمام ابراز وجود کرده فتوای تاریخی و راهکارهای عملیاتی خویش برای تغییر وضعیت کشور را ارائه کرده اند. یکی از چالش های جنگ در افغانستان این بوده که طالبان با سوء استفاده از نام پژوهشگران دینی و سکوت نسبی علمای بزرگ، خود را مدافع ارزش های اسلامی معرفی کرده اند.
  2. علما در این بیانیه “گفتمان جهادی” مطرح از سوی طالبان و دیگر گروههای تروریستی را با نگاه درون دینی و مستند به آیات قران شریف، منابع معتبر روایی و سیره عملی پیامبر اسلام، مردود دانسته و با صراحت، عدم جواز شرعی تداوم جنگ در افغانستان را اعلام کرده اند. این در حالی است که طالبان و دیگر گروههای دهشت افگن برای توجیه اقدامات تروریستی، سرباز گیری و اخذ مالیات، همواره به گفتمان جهاد متوسل شده اند. اما علما در این بیانیه مستند به سیره صلح خواهانه پیامبر اسلام که با مشرکان، یهودیان و مسیحیان موافقت نامه های صلح و عدم مخاصمه را امضا کرده بود و مستند به آیات قران که بر اصلاح ذات البین و لزوم میانجی گری بین گروههای متخاصم مومنان تأکید دارد، واضح ساختند که جنگ جاری در افغانستان مبنا و اساس دینی و اسلامی نداشته و از نظر اسلام حرام می باشد.
  3. علما به عنوان کارشناسان متعهد به دفاع از احکام دین مبین اسلام، در این بیانیه قانون اساسی کنونی افغانستان را به طور کامل، منطبق بر اصول و معیارهای اسلامی دانسته اند. آنها مستند به مواد مختلف از قانون اساسی که رعایت معیارهای اسلامی در وضع قوانین، دادرسی، آموزش، تربیه، فعالیت احزاب و جریانهای سیاسی و غیره را لازم می داند هویت و چهره نظام سیاسی افغانستان را کاملا اسلامی معرفی کرده از این رو نیز جنگ علیه چنین نظام را نا مشروع و حرام می دانند. علما در یک تحلیل واقع بینانه ماهیت جنگ در افغانستان را تحمیلی و در راستای منافع دشمنان کشور ارزیابی کرده بستر مساعدی را برای آگاه سازی عناصری فراهم کرده است که به نام اسلام در صف طالبان گرد امده اند.
  4. علما با توجه به آموزه های اسلامی حرکت به سمت صلح در افغانستان را واجب دانسته و مستند به آیه ۶۱ سوه انفال که در آن از پیامبر خواسته شده است که “اگر دشمن به صلح تمایل داشت شما نیز خود را آماده کرده بر خدا توکل کنید” پایبندی طالبان به احکام قرآن را نزد افکار عمومی به آزمون گرفته اند. زیرا دولت جمهوری اسلامی افغانستان در فبروری سال جاری میلادی با ارائه نقشه راه صلح خواهان آغاز مذاکرات بی قید و شرط با طالبان گردید ولی طالبان در عوض بر تداوم جنگ تأکید ورزیدند. بیانیه علما طالبان را در معرض امتحان قرار داده است که اگر تابع دستور صریح قرانی هستند به ندای صلح دولت افغانستان پاسخ مثبت داده مذاکرات مستقیم را شروع کنند.
  5. علما با اشراف بر جامعه شناسی جنگ و دین، ابراز داشته اند که در شرایط صلح زمینه تطبیق احکام اسلام بیشتر از زمان جنگ است. بنابراین اگر طالبان مدعی تطبیق احکام دینی هستند از طریق بر قراری صلح می توانند بستر اجرا و تطبیق شریعت را فراهم سازند نه از طریق جنگ و انتحار. هم چنین خروج قوای خارجی در گرو دستیابی به صلح بین الافغانی است، اگر طالبان خواهان خروج قوای بین المللی از افغانستان هستند این امر نیز با ایجاد فضای همزیتسی مسالت آمیز بین افغانها ممکن می شود.
  6. به نظر می رسد ابتکار علما روزنه جدیدی را برای دستیابی به صلح فراهم کرده است. اما تأثیرگذاری آن مشروط به این است که محتوای آن به گفتمام مسلط در سطح ملی و جهان اسلام تبدیل شود. به این منظور ایجاب می کند که علما سفیران لایق و برجسته را برای تماس مستمر با مراکز و نهادهای معتبر دینی در منطقه و جهان اسلام تعیین کرده حمایت همه جانبه انها از گفتمان صلح را جلب کنند. علاوه بر آن لازم است که علما کانون های آموزشی دینی در کشورهای همجوار و داخل افغانستان را که پایگاههای جذب نیروی طالبان محسوب می شوند مورد توجه قرار دهند. هم چنین انتظار می رود دولت افغانستان با استفاده از ابزارهای رسمی در داخل و خارج بسترهای اشاعه و نهادینه شدن بیانیه شورای علما را فراهم سازد. استقبال رئیس جمهور از این بیانیه و دستور ایشان به تمامی ادارات دولتی جهت تطبیق رهنمودهای بیانیه علما دلگرم کننده می باشد.

نگارنده: محمد قاسم عرفانی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *