• انتشار: ۱۷ دلو ۱۳۹۶
  • ساعت: ۱۰:۴۳ ق.ظ
  • سرویس: x تیتر دو
  • کدخبر: 11755
  • لینک کوتاه: http://www.barchinews.com/?p=11755

شگاف های امنیت در افغانستان

افغانستان بعد از فروپاشی رژیم طالبان درسال ۲۰۰۱ م عملاً درفقدان نیروی انتظامی مسلکی به سر می بُرد ودر آغازین روز های ایجاد اداره موقت بعد از اجلاس بُن پایتخت کشور توسط نیروهای حافظ صلح بین المللی، صلح بانی می شد واندک نیروی که قبلاً از آدرس گروه های جهادی درمقابل طالبان می رزمیدند،نیز درپایتخت حضور داشتند.

افغانستان بعد از فروپاشی رژیم طالبان درسال ۲۰۰۱ م عملاً درفقدان نیروی انتظامی مسلکی به سر می بُرد ودر آغازین روز های ایجاد اداره موقت بعد از اجلاس بُن پایتخت کشور توسط نیروهای حافظ صلح بین المللی، صلح بانی می شد واندک نیروی که قبلاً از آدرس گروه های جهادی درمقابل طالبان می رزمیدند،نیز درپایتخت حضور داشتند.

بعد ازینکه جامعه جهانی دراجلاس بن، برای سران سیاسی افغانستان وعده همکاری داد؛ بازسازی ونوسازی کشور ازسر گرفته شد ودرضمن بخش عمده ای از همکاری های جامعه جهانی در راستای احیای مجدد وآموزش ارتش،پولیس وامنیت تخصیص داده شده بود. باوجودیکه سال های نخست فرصت خوبی برای آموزش نیروهای امنیتی فراهم بود،اماتوجه آنچنانی درخصوص آموزش وتجهیز نیروهای مسلح کشور صورت نگرفت. اندک فرصتِ که حکومت نو بنیاد برای نفس کشیدن داشت، بابرگشتن گرگان طمع خوار از دست داد وبا برگشت آنها افغانستان دوباره به قلمرو جنگ مبدل گشت.

پوتنسیل اولیه مخالفین، قوت های ناتو،حکومت ونیروهای امنیتی نازپرورده ی افغانستان را به صف آرایی طلبید،این گونه بود که سال های نخست بیشترین هزینه انسانی جنگ را نیروهای امنیتی به دوش می کشید،که این هزینه ها از کم تجربه گی و امکانات ناکافی نیروهای امنیتی ناشی می شد واز سوی دیگر مخالفین حکومت این جسارت را به خود می دادند که مستقیماً وبا قدرت تمام بانیروهای امنیتی به مبارزه بپردازد چون خواست کانونی و داعیه اصلی مخالفین بر محور مبارزه با نیروهای امنیتی داخلی ونیروهای حافظ صلح درکشور می چرخید.اما به مرور زمان تاکتیک جنگ ازجانب مخالفین عوض شد.

نظر به سه دلیل عمده :

اولاً که نیروهای امنیتی کشور نسبت به سال های نخست باتجربه بیشتر وباامکانات بهتر درمقابل مخالفین مسلح عمل می کردند.

دوماً؛ ظرفیتی را که مخالفین(طالبان)بعد از فرار شان تا سال ۲۰۰۶ تدارک دیده بودند در نبرد های رو دررو با نیروهای ناتو و داخلی روز به روز رو به تحلیل رفتن بود.

سوماً؛فعالیت های را که مخالفین دور ازشهرها درکوه پایه ها ودشت هاانجام میدادند کمتر باستاب رسانه‌ای داشت.

بادرنظر داشت نکات فوق،از سال های ۲۰۰۷ و ۲۰۰۸ به بعد مخالفین نظامی از نبرد های میدانی به اعمال تروریستی رو آوردند.حالا دیر زمانی است که حکومت ومردم افغانستان با گروه تروریستی تمام عیار و وحشتناک رو به رو است.

رویکرد جدید مخالفین باعث شده که تنها نظامیان وکارمندان دولتی نه،بلکه همه ی اماکن عمومی در معرض خطر جدی قرار گیرد،این درحالی است که گروه های تروریستی ازضعف نیروهای کشفی واطلاعاتی استفاده بهینه نموده،دامنه فعالیت های شان را گسترش داده است.

با گذشت زمان گستره ی فعالیت های تخریبی بیشتر شده و مسئله امنیت افغانستان ابعاد جدیدی به خود گرفته است؛ که می شود از زوایایی مختلف به پیچیدگی معضل امنیت در افغانستان پرداخت وبخش عمده ای آن به زمان حکومت حامد کرزی بر میگردد؛او در دور دوم حکومتش قوییاً احساسات را دخیل در سیاست کرده بود. کرزی از کشته شدن طالب ها رنج می برد اما ایالات متحده آمریکا به عنوان دوست استراتژیک حکومت افغانستان مصمم به سرکوب گروه های شورشی وافراطی بود؛ جو حاکم در کشور پاسخ گوی احساسات کرزی نبود،بناءً کرزی دست به قدرت های دیگر برد وعملاً پای بازی گران جدیدی را در قضایایی افغانستان دخیل ساخت که حالا حکومت اشرف غنی در شر رهایی از مداخلات آنها دست وپنجه نرم میکند.

در بخش دوم می شود که از شگاف های سیاسی،فرهنگی و قومی نام برد چون درکشور های جهان سوم عموماً بی ثباتی وجه ی داخلی داشته و مراجع تهدید گروهک ها وجزیره های قدرت داخلی اند که این مسئله عموماً از فقر وبی سوادی ناشی می‌شود چون مفهوم حکومت وقانون برای مردمان جهان سوم حل شده نیست ودولت را به مثابه ی مزاحم در زندگی خود می بینند و هر ازگاهی در صدد از میان برداشتن آن است،که افغانستان هم مستثنا نیست.

در اخیر وآن چه که اجالتن برای بهبود وضعیت نامطلوب کنونی کمک می کند تقویت نیروی های کشفی واطلاعاتی است؛چون جنگ میدانی نیست، بناءً کشف اقدامات واعمال تروریستی نیازمند نیروی استخباراتی بروز است تا بتوانند که در زمینه موثر واقع شوند.

نویسنده مطلب برای حکومت پیشنهاد دارد که ازمصارف حاشیه ای نهاد های امنیتی جلو گیری نماید و به جای آن بهتر است که یک مرکز پژوهشی و تحقیقاتی در بخش امنیت ایجاد نماید و با کمک از متخصصین و دانش آموختگان این حوزه مسئله امنیت را در قدم نخست تئوریزه و بعد در صدد باز کردن معمای آن گام بر دارد.

نگارنده: یاسیر عمار

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *