سلام برچی نیوز | تذکره‌ی جدید، استمرار پروژه غصبِ سرزمینی در چارچوب پاک‌سازی هویتی
  • انتشار: ۱۷ حوت ۱۳۹۵
  • ساعت: ۱۰:۵۳ ق.ظ
  • سرویس: x تیتر دو
  • کدخبر: 1451
  • لینک کوتاه: http://www.barchinews.com/?p=1451

تذکره‌ی جدید، استمرار پروژه غصبِ سرزمینی در چارچوب پاک‌سازی هویتی

مدت‌ها پیش در یادداشت زیر عنوان «تعلقِ عاطفی به امر مجهول» مقاومت دولت در برابر توزیع «تذکره» بحث و وترس تاریخی از شماریده‌شدن را نقد کردم. جای شرم است که در زمانه‌ای که سگ‌ها و پشک‌ها و حتا اشجار و اشیایِ موجود در محیط‌های انسان‌ساخت کشورهای دیگر شناسنامه و پرونده دارند، انسان‌های یک کشور شناسنامه نداشته باشند. تذکره، پایه برنامه‌ریزی برای توسعه است و برنامه‌ریزی برای توسعه، در کشوری که مردم آن تذکره ندارد نه ممکن است و نه کارایی دارد.

مدت‌ها پیش در یادداشت زیر عنوان «تعلقِ عاطفی به امر مجهول» مقاومت دولت در برابر توزیع «تذکره» بحث و وترس تاریخی از شماریده‌شدن را نقد کردم. جای شرم است که در زمانه‌ای که سگ‌ها و پشک‌ها و حتا اشجار و اشیایِ موجود در محیط‌های انسان‌ساخت کشورهای دیگر شناسنامه و پرونده دارند، انسان‌های یک کشور شناسنامه نداشته باشند. تذکره، پایه برنامه‌ریزی برای توسعه است و برنامه‌ریزی برای توسعه، در کشوری که مردم آن تذکره ندارد نه ممکن است و نه کارایی دارد.

این مقاومتِ تاریخی در برابر توزیع تذکره اما بیش از آن‌که دلایل فنی و تکنیکی داشته باشد، دلایل سیاسی دارد و به هدف پنهان‌کردن دروغ‌ها و توهماتِ تاریخی صورت می‌گیرد. اکنون، که به هر دلیلی دولت مجبور است طرح تذکره را عملی کند، طرحی را در پیش گرفته است که استمرا همان پاک‌سازی‌های تاریخی است و فرجامی جز پاک‌سازی هویتی و قومی ندارد. این طرح، که به گمانم هدف اصلی آن خلق جنجال و راه‌اندازی آشوب برای منصرف‌کردن مردم از توزیع تذکره است، به مردم پشتوزبان کشور امتیاز مضاعف می‌دهد و به اقوام غیر پشتوزبان تحقیر مضاعف روا می‌دارد. از یک‌طرف هویت‌های مختلف را زیر عنوان «افغان» این‌همان و یک‌کاسه و کوزه می‌کند، از طرف دیگر اقوام مختلف پشتون را که چند قرن‌ها با هم جنگ و درگیری دارند، یک قوم اند و اقوام دیگر را به بی‌شمار فرقه و شعبه و خرده‌هویت‌ها در سطح ده و قریه، بخش‌بندی و تجزیه و تکه تکه می‌کند. با وجود آن‌که در تذکره عنوان به نام دین وجود دارد، از «یهود» و به خصوص هندوهای کشور که پیش از دوران مجاهدین یک گروه عمده و مرکب از اقوام مختلف بودند، به عنوان قوم یاد می‌کند. بخش‌بندی اقوام غیر پشتوزبان به ده‌ها خرده‌هویت محلی و قالب‌کردن این هویت‌ها، نوعی قتل عام هویتی و پاک‌سازی تاریخی است.

اینکه این در پشت این طرح مشکوک و ظالمانه دست چه کسانی است و کارمندان دولتی غیرپشتون، به خصوص کارمندان دولتی مردم تاجیک که به عنوان معاش‌بگیر در نهادهای مختلف مهم دولتی، به شمول امنیت و استخبارات حضور دارند، چرا پیش از طی مراحل مانع اجرای آن نشده است، بحث دیگری است ولی از هر منظر بنگریم، این طرح استمرار پاک‌سازی‌های تاریخی است و فرمولِ پاک‌سازی سرزمینی را اکنون در قالب پاک‌سازی هویتی دنبال به اجرا می‌گذارد. به بیان روشن‌تر مناطقی که پیش از این قربانی سیاست‌های غصبِ سرزمینی و پاک‌سازی‌های قومی بودند، در طرح تذکره‌ی جدید موضوع پاک‌سازی هویتی‌اند. ترجمه‌ی کِلان‌ها و طوایف و قبایل اقوام غیر پشتون در قوم از یک‌سو و تقلیل اقوام پشتون در طایفه و قبیله، یک پروژه‌ی سیاسیی ویران‌گر و قتل‌عام هویتی است. مقاومت اقوام مختلف کشور، به شمول پشتوزبان‌هایی که نگران فروپاشی وضعیت و سقوط کشور در فاجعه‌ی جنگ‌های داخلی است، امر حیاتی و ضروری است. اقوام غیر پشتون نیز باید در برابر این پاک‌سازی تاریخی سرسختانه و تا آخرین نفس بایستند، در غیر این صورت هویت‌های فرهنگی و تاریخی آن‌ها به سرنوشتِ سرزمین‌های مغصوب گرفتار خواهد شد. مقاومت در برابر این موضوع مهم تاریخی نیز باید مسئولانه باشد و به دور از گرایش‌های فرقه‌ای و در چارچوب بزرگ‌تر از صورت‌بندی دروان جنگ‌های دوران جهاد، آن را دنبال نمایند.

دستِ کم گرفتن این طرح پاک‌سازی هویتی، از سوی هرکسی باشد خطاست. اجرای آن مشکل را حل نمی‌کند، جنگ را دایمی می‌کند، همان‌گونه که غصبِ سرزمینی مشکل تاریخی را حل نکرد، پیچیده‌تر کرد و قربانی آن تمامی مردم افغانستان، به شمول پشتون‌هاست. هر آن‌که نگران آینده است و به سرنوشتِ آیندگان اهمیت می‌دهد، قطع نظر از پیوندهای زبانی و مذهبی و تباری و قومی، باید در برابر طرح پاک‌سازی هویتی بایستد و نگذارند همان بلای تاریخی‌ای که سرزمین‌های حاصل‌خیز را بلعید و چراگاه ناقلین سرزمینی کرد، هویت‌های تاریخی را نیز ببلعد و فضاهای هویتی موجود به چراگاه ناقلین فرهنگی بدل شوند. کوتاهی در برابر جلوگیری از اجرای این پروژه در عین حالی که یک گناه جمعی نابخشودنی است، از دست‌دادن یک فرصت تاریخی نیز است. همان‌گونه که اکنون حق ما بر سرزمین‌های مغصوب آشکارا انکار می‌شود، در آینده آشکارا و به روشنی، حق ما بر هویت‌های مغصوب نیز انکار خواهد شد.

اسد بودا

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *